Basmane'de “Basma" sanatı yeniden doğuyor

İzmir Büyükşehir Belediyesi, Basmane semtine de adını veren Basma Atölyesi kültürünü yeniden ayağa kaldırıyor.

Reklam Alanı

GİRİŞ: 09 Aralık 2025 - 10:46

Basmane'de “Basma" sanatı yeniden doğuyor

Fotoğraf : BEYAZ

Reklam Alanı x Haber Detay

Haber Detay x Reklam Alanı

İzmir Büyükşehir Belediyesi, Basmane semtine de adını veren Basma Atölyesi kültürünü yeniden ayağa kaldırıyor. “Basmane’de Yeniden Basma Atölyesi” projesi kapsamında hayata geçirilen Basma Deneyim Atölyesi’nde kadınlar ve çocuklar basma sanatı deneyimini yaşadı. Proje ile kadınların ekonomik bağımsızlıklarını kazanmalarına katkı sağlamak, bölgedeki yerel ekonomiyi ve turizmi canlandırmak hedefleniyor.

İzmir Büyükşehir Belediyesi kentin tarihi ve kültürel mirasına sahip çıkıyor. İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından, Türk Kadınlar Birliği İzmir Şubesi ile İzmir Kalkınma Ajansı (İZKA) ortaklığıyla hayata geçirilen “Basmane’de Yeniden Basma Atölyesi” projesi başladı. Pazaryeri Mahallesi’nde bulunan İzmir Büyükşehir Belediyesi’ne ait Fatma–Mustafa Hasdemir Binası gerekli dönüşümle bir basma deneyim atölyesine dönüştürüldü. Atölyede, bölgede yaşayan çocuklara ve annelerine basma sanatı anlatıldı. Kadın ve çocuklar, basma sanatı deneyimini yaşadı. Adını bölgede kurulan basma üretim tesislerinden alan Basmane bu projeyle yeniden tarihi kimliğine kavuşurken kadınların ekonomik bağımsızlıklarını kazanmalarına katkı sağlanması, bölgedeki yerel ekonominin ve turizmin canlandırılması, ekolojik ve yenilikçi üretim modellerinin gelişimine öncülük edilmesi amaçlanıyor.

“İzmir’in desenlerine sahip çıkmak istiyoruz”

İzmir Büyükşehir Belediyesi Kent Tarihi, Tanıtımı ve Turizm Dairesi Başkanlığı Kültürel Mirasın Yönetimi ve Tanıtımı Şube Müdürü Ayşegül Güngören, Basmane semtine ismini veren basma üretiminin 18. yüzyıl ortalarında başladığını belirtti. Osmanlı döneminde aile işi olarak başlayan sonra loncalar halinde devam eden üretimin o yüzyılda alınmış bir fermanla büyük bir üretim kapasitesine sahip olduğunu aktaran Güngören, şunları söyledi:

“Osmanlı belgelerinde başörtüsü, yazma, çember şeklinde üretimler yapılmış. Bir yerde de ince basma diye geçiyor. Biz bu ince basmanın peşine düştük. Yurt dışında da bazı Smyrna kumaşlarının, özellikle Paris’te 18. yüzyılın sonu 19. yüzyılın hemen başında rağbet gördüğünü öğrendik. Bizim amacımız kültürel mirasın yönetimi kavramı üzerinden; mirasın ögelerinin ortaya çıkarılması, hafıza, bellek oluşturulması, bunun sosyal ekonomik kültürel kalkınmasına yönelik bir işleve sahip olması. Buna da önce Basmane’den başlayalım dedik. Bu kültürün yaygınlaşması için de burada deneyim atölyesi oluşturalım istedik. Biz burada bu kültürü yaygınlaştırmak, üretim biçimleri ile ilgili deneyim elde etmek, yöre halkının fark etmesini sağlamak, üretim için yol haritası çizmek, İzmir’in desenlerine sahip çıkmak, İzmir için bir üretim modelinin yaygınlaşmasına vesile olmak istiyoruz.”

“Köklü miras yeniden doğacak”

İzmir Büyükşehir Belediyesi’nde uzun dönemdir atölyeler yürüten heykeltıraş Esen Kesecioğlu, “Basmanın hikayesi İzmir’de uzun yıllara dayanıyor. Atölyelerde yeniden geleneksel yöntemlere erişmeyi hedefliyoruz. Böyle bir mirasın yeniden burada var olmasını sağlamak gibi hedefimiz var. Güncel tasarımcılarla ve sanatçılarla çalışarak basmayı yeniden nasıl bu hayatta var olabilir hale getirebiliriz onu çalışacağız” dedi.

Basma deneyim atölyesine dönüştü

Basma Deneyim Atölyesi farklı konulardaki çalışma gruplarının üretimle iç içe çalışmalarını gerçekleştirecekleri bir kültür, eğitim ve paylaşım merkezi haline geldi. Ustaların, zanaatkârların, bilim insanlarının, sanatçıların gençlerin ve meraklıların bir araya geleceği bu mekân, hem üretim kültürünü yaşatacak hem de geçmişin renkli hikâyelerini geleceğe taşıyacak.

İzmir için önemi

Basmane semti, adını bölgede kurulan basma üretim tesislerinden aldı. 18. ve 19. yüzyıllarda İzmir’in ticaret hayatında önemli bir yere sahip olan bu üretim tesisi ve çevresindeki atölyeler, hem kentin yerel ekonomisini güçlendirdi hem de İzmir’in Avrupa’da o yıllarda basma kumaşlarıyla anılmasını sağladı. Günümüzde Basmane Garı’nın bulunduğu alan ve çevresi, o dönemde bu üretim tesislerinin yoğunlaştığı bölge oldu. Basmane’de doğan geleneksel basmacılığın, Cumhuriyet’in planlı sanayileşme hamlesiyle şekillenen Sümerbank çatısı ve yerel ölçekte Nazilli Fabrikası hattında evrilmesi, hem yerel üretim kültürünün dönüşümünü hem de ulusal ekonomik politikalarının yerele yansımasını göstermesi açısından dikkat çekici hale geldi.

Proje, İzmir Büyükşehir Belediyesi Kent Tarihi ve Tanıtımı Dairesi Başkanlığı’na bağlı Kültürel Mirasın Yönetimi ve Tanıtımı Müdürlüğü yürütücülüğünde, Sosyal Hizmetler ile Kadın ve Aile Hizmetleri, Kültür ve Sosyal Hizmetler daire başkanlıklarının ilgili birimleri, Türk Kadınlar Birliği İzmir Şubesi ile İzmir Kalkınma Ajansı (İZKA) ortaklığıyla hayata geçiriliyor.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Haber Kaynağı : BEYAZ

Bu haber toplamda 60 kez okunmuştur.

Haber Detay x Reklam Alanı

O AV P

1	Galatasaray	34	77	77
2	Fenerbahçe	34	77	74
3	Trabzonspor	34	61	69
4	Beşiktaş	34	59	60
5	Başakşehir	34	58	57
6	Göztepe	34	42	55
7	Samsunspor	34	46	51
8	Rizespor	34	46	41
Tamamını Göster
15	Eyüpspor	34	33	33
16	Antalyaspor	34	33	32
17	Kayserispor	34	27	30
18	Karagümrük	34	31	30

O AV P

1	Erzurumspor	38	82	81
2	Amed Sportif	38	81	74
3	Esenler Erokspor	38	81	74
4	Arca Çorum FK	38	63	71
5	Bodrum FK	38	71	64
6	Pendikspor	38	58	63
7	Keçiörengücü	38	73	60
8	Bandırmaspor	38	47	60
Tamamını Göster
17	Serik Belediyespor	38	44	39
18	Sakaryaspor	38	45	34
19	Hatayspor	38	33	14
20	A.Demirspor	38	22	-54

O AV P

1	Arsenal	37	69	82
2	M.City	36	75	77
3	M. United	37	66	68
4	Aston Villa	37	54	62
5	Liverpool	37	62	59
6	Bournemouth	36	56	55
7	Brighton	37	52	53
8	Brentford	37	54	52
Tamamını Göster
17	Tottenham	36	46	38
18	West Ham United	37	43	36
19	Burnley	37	37	21
20	Wolves	37	26	19

O AV P

1	Bayern Munih	34	122	89
2	B. Dortmund	34	70	73
3	RB Leipzig	34	66	65
4	VfB Stuttgart	34	71	62
5	Hoffenheim	34	65	61
6	Leverkusen	34	68	59
7	Freiburg	34	51	47
8	E. Frankfurt	34	61	44
Tamamını Göster
15	Werder Bremen	34	37	32
16	Wolfsburg	34	45	29
17	FC Heidenheim	34	41	26
18	St. Pauli	34	29	26

O AV P

1	Barcelona	37	94	94
2	Real Madrid	37	73	83
3	Villarreal	37	67	69
4	Atletico Madrid	37	61	69
5	Real Betis	37	57	57
6	Celta Vigo	37	52	51
7	Getafe	37	31	48
8	Rayo Vallecano	37	39	47
Tamamını Göster
17	Elche	37	48	42
18	Girona	37	38	40
19	Mallorca	37	44	39
20	Real Oviedo	37	26	29

O AV P

1	Inter	37	86	86
2	SSC Napoli	37	57	73
3	AC Milan	37	52	70
4	Roma	37	57	70
5	Como	37	61	68
6	Juventus	37	59	68
7	Atalanta	37	50	58
8	Bologna	37	46	55
Tamamını Göster
17	Lecce	37	27	35
18	Cremonese	37	31	34
19	Verona	37	25	21
20	Pisa	37	25	18

O AV P

1	PSG	34	74	76
2	Lens	34	66	70
3	Lille	34	52	61
4	Lyon	34	53	60
5	Marsilya	34	63	59
6	Rennes	34	59	59
7	AS Monaco	34	60	54
8	Strasbourg	34	58	53
Tamamını Göster
15	Auxerre	34	34	34
16	Nice	34	37	32
17	Nantes	33	29	23
18	Metz	34	32	17

O AV P

1	PSV Eindhoven	34	101	84
2	Feyenoord	34	70	65
3	NEC Nijmegen	34	77	59
4	FC Twente	34	59	58
5	Ajax	34	62	56
6	FC Utrecht	34	55	53
7	Alkmaar	34	58	52
8	SC Heerenveen	34	57	51
Tamamını Göster
15	PEC Zwolle	34	44	37
16	FC Volendam	34	35	32
17	NAC Breda	34	35	29
18	Heracles	34	35	19

Basmane'de “Basma" sanatı yeniden doğuyor

Bültenimize Abone Olun